Over Pilates

Pilates iJoseph Pilatess een persoon, namelijk; ‘Joseph Pilates’. Hij heeft een systeem van oefeningen bedacht dat
wij nu ‘Pilates’ noemen. Het is te beoefenen op de grond (mat) en in studio’s op apparaten. Pilates is o.a. beïnvloed door Yoga, acrobatiek, boksen en fitness. Hij heeft ook veel met danseressen gewerkt, iets wat in vele oefeningen te zien is. In dit artikel vind je informatie over wat Pilates is en waarom het gezond is om te doen. Het is een handige aanvulling op de Pilates lessen en oefeningen op deze website. Het geeft niet alleen context, maar laat ook zien wat de bedoeling is van de oefeningen. Met name bij de Pilates principes wordt dit duidelijk.

Facebook
GOOGLE
https://pilatesoefeningenvoorthuis.nl/over-pilates
TWITTER
YOUTUBE

Lees ook:
  1. Verschil Pilates & Yoga
  2. Afvallen met Pilates en Yoga 
  3. Rugpijn

Pilates training heeft allerlei vormen. Dat komt omdat het een vrij beroep is en iedere Pilates instructeur of bedrijf zijn/haar eigen interpretatie mag geven aan de oefeningen. De oefeningen en principes zijn door Joseph Pilates doorgegeven aan met name danseressen. Zij hebben het bekend weten te krijgen bij een breder publiek. Pilates heeft heeft ook aantal boeken geschreven over zijn bewegingsleer. Met deze oefeningen en boeken moeten de volgelingen het dus doen. Nieuwe inzichten, onderzoek en vermengingen met andere bewegingsdisciplines zorgen voor aanpassingen en toevoegingen van het Pilates repertoire. Zo blijft het in ontwikkeling. Welke vorm het beste is, dat blijft onderwerp van discussie.

Fysiotherapeuten, sporters, dansers en tal van beoefenaars zijn over het algemeen erg blij met de Pilates oefeningen omdat het een zeer gezonde vorm van bewegen is. Het is zeer goed tegen (lage) rugklachten bijvoorbeeld. Maar ook bij knieklachten, schouderblessures, nekklachten en tal van andere problemen met gewrichten kan Pilates erg goed werken. Dit komt doordat de meeste oefeningen de powerhouse (bovenbenen-bekken-lage rug/buik) op een gecontroleerde manier versterken. Een sterk powerhouse zorgt ervoor dat andere delen van het lichaam niet overbelast raken.

Pilates wordt over de hele wereld gedoceerd en beoefend. Er zijn tal van sportscholen, studio’s, dansscholen, (fysiotherapeutische) praktijken en andere instellingen die het aanbieden. De verdieping in Pilates is eindeloos, maar tegelijkertijd is het redelijk eenvoudig om mee te beginnen. Al snel merk je het heilzame effect van de oefeningen in het dagelijks leven. Zeker bij lage rugklachten doet het wonderen!

Wat is Pilates?

Pilates is een systeem van oefeningen bedacht door Joseph Pilates die zowel op de grond, staand als met behulp van apparaten gedaan kunnen worden. De oefeningen draaien in essentie om de krachtsopbouw. Het uitgangspunt is de bevordering van fitheid en gezondheid. Een aantal principes zijn kenmerkend voor Pilates training.

Bekken-romp verbinding
Ten eerste is het stabiliseren en verbinden van het bekken-romp gebied van groot belang. Vandaar dat de houding waarin een oefening uitgevoerd wordt zo veel uitmaakt bij Pilates. Met name de transversale buikspieren dienen aangesproken te worden in deze verbinding. Het is makkelijk om deze spier in hTransversale Buikspierenet dagelijkse bewegen niet mee te nemen, mede doordat we graag de buik ontspannen. Hierdoor draaien de rugspieren overuren bij het stabiliseren van het bekken. Zo vinden we meteen de reden waarom Pilates training zo vaak door Fysiotherapeuten wordt aangeraden bij (lage) rugklachten: het ontspant op de duur de rug en maakt de juiste (transversale) buikspieren sterk.

Rechte rug
Ook het ‘rechten van de rug’ is een principe waar Joseph zwaar aan tilde. In zijn overtuiging (begin 20e eeuw) stond een rechte rug gelijk aan een gezonde rug. Tegenwoordig spreken we liever van een ‘neutrale rug’. Dit is een rugvorm die de natuurlijk bollingen en hollingen als uitgangspunt neemt. Het strekken van de rug is op zichzelf al een oefening en is op bepaalde punten binnen andere oefening een voorwaarde. Zeker bij de lage rug kan het door strekken helpen om de juiste spieren weer actief te maken (bilspieren bijvoorbeeld).

Flexibele rug
Naast de rechte rug dient een rug ook flexibel te zijn om aan het Pilates systeem te kunnen voldoen. Dit betekent dat het alle kanten op moet kunnen buigen. Ook hier is men tegenwoordig wat minder fan van dan vroeger. Teveel flexibiliteitsoefeningen kunnen ook juist schade aan brengen aan de rug en het kan de stabiliteit ondermijnen. Flexibiliteitsoefeningen als de roll up en de roll down dienen dus met mate van de partij te zijn in een Pilates les. We zoeken naar een gezonde balans tussen flexibiliteit en stabiliteit.

Kracht
Sterk en fit worden was het primaire idee van Joseph Pilates. Hij heeft zijn hele leven de Pilates oefeningen verder ontwikkeld met steeds meer inzicht in hoe het menselijk lichaam werkt. Het opbouwen van kracht is bij Pilates niet inherent aan het kweken van spiermassa. Het heeft eerder te maken met het kunnen aanspreken van de juiste spieren. Het gaat daarbij ook om de verbindingen in het lichaam. Dikke grote rugspieren hebben om de rug overeind te houden is bijvoorbeeld niet overeenkomstig met het idee van krachtsopbouw bij Pilates. Het hebben van sterke diepe buik- en rugspieren daarentegen wel. Het maakt dus erg uit welke delen van het lichaam op welkem wijze sterk zijn. Hierin de juiste verhouding vinden leidt tot kracht en vitatliteit.

Controle
Door Pilates  te beoefenen creëert de deelnemer een enorme controle over zijn of haar lichaam. In het opbouwen van kracht gaat het er immers om de juiste delen van het lichaam op de juiste manier te bewegen zodat de krachtsopbouw in optimale verhouding is. Daarom wordt Pilates ook wel ‘contrology’ genoemd. De beoefenaar krijgt steeds meer beheersing over het lichaam en weet steeds beter hoe en vanuit waar er kracht gezet kan worden in het lichaam. De controle is niet alleen een component van krachtsopbouw, maar ook een doel op zich bij Pilates.

Centralisatie
Weten en voelen waar een beweging zich vandaan manifesteert is een belangrijk principe in het beoefenen van Pilates. Wat is het centrum van de kracht en beweging? Het antwoord op die vraag wordt in iedere Pilates oefening telkens weer gesteld en beantwoord. Zo krijgt de deelnemer meer bewustzijn over het lichaam en hoe het beweegt en zal hij of zij beter in staat zijn het optimaal te bewegen en gebruiken.

Bewustzijn
Tot slot is het verhoogde (lichaams)bewustzijn een doel bij Pilates. Het bewust worden van het lichaam geeft het bewustzijn als zodanig een impuls. Via het lichaam traint men dus bewustzijn als zodanig. Een Pilates beoefenaar gaat door de oefeningen bewuster in het leven staan.

Alle oefeningen in Pilates vinden plaats onder grote controle van het eigen lichaam. Een oefening wordt niet zomaar gedaan. Het hele lichaam en geest is bij iedere beweging betrokken. De lichaamshouding is daardoor bij iedere oefening gespecificeerd. Met de verhoogde controle over het lichaam worden de juiste spieren aangesproken en wordt het lichaam in een krachtige balans geplaatst. De beoefenaar voelt zich sterk, vitaal, in controle en bewust.

Waarom is Pilates gezond?

Pilates is goed voor de gezondheid. Het werkt bevorderend voor de mobiliteit en flexibiliteit van het lichaam. Het lichaam blijft hiermee soepel waardoor het risico op klachten die voortkomen uit vastzittende spieren en gewrichten afneemt. Ook traint een Pilates beoefenaar het stabiliserende vermogen van het lichaam. De balans wordt beter en het hele lichaam is er bij betrokken waardoor overbelasting van gewrichten tegen wordt gegaan. De hoofdreden voor het gezonde effect van Pilates is de krachtopbouw. Ieder deel van het lichaam wordt op de juiste manier getraind. Het gaat hier met name om de juiste verbindingen tussen de lichaamsdelen in het algemeen en het bekken-romp gebied in het byzonder. Tot slot werkt Pilates bewustzijnsverhogend. Het heet ook wel ‘contrology’ vanwege het toenemend vermogen van de deelnemer om de juiste spieren te kunnen aanspannen en ontspannen.

Mobiliteit
Zoals bij vele sporten of bewegingsvormen is het bewegen zelf goed voor een mens. Het bevordert de mobiliteit van de gewrichten en houdt de spieren soepel en sterk. Hoe vaak hebben we niet klachten die voortkomen uit zitten, liggen of lang in dezelfde houding staan? De lage rug kan gaan vast zitten of er komt bijvoorbeeld te veel druk op de nek. Zenuwen of wervels kunnen hierdoor bekneld raken met beschadigingen als mogelijk gevolg. Ook raken spieren overspannen wanneer ze te lang een bepaalde stabiliteit moeten verzorgen binnen houdingen. Besef dat een ‘houding’ in wezen een inspanning is. Stil staan of zitten is hard werken! In het bewegen wisselen we van houding waardoor de spierspanning in het hele lijf voortdurend verandert. Dit bevordert de mobiliteit en maakt het lichaam gezonder. Een mens beweegt uiteraard in gewoontepatronen en dat is maar goed ook, anders zouden we niet kunnen bewegen! We zijn echter ook geneigd om binnen efficiënte patronen te bewegen. Ook dit is niet meer dan logisch, alleen kunnen we al snel geneigd zijn bepaalde bewegingen over te slaan en andere te vaak te doen. Het doorzakken bij de rug in plaats van door de knieën om iets op te pakken is hier een goed voorbeeld van. Pilates (maar ook Yoga of andere bewegingsvormen) kunnen de routinematige patronen doorbreken om een groter aantal bewegingsroutes te leren. Ook ontdek je hierbij de mobiliteitsmogelijkheden van het lichaam. Het is een soort ‘check’ om te zien welke mobiliteit aanwezig is in het lichaam en het dagelijkse handelen.

Pilates is beroemd om de mobiliteitsoefeningen van de rug bijvoorbeeld. Maar ook de mobiliteit van de nek, heupen, bekken, schouders, knieën en voeten worden in een goede Pilates les niet overgeslagen. Hierdoor ontstaat een grotere herinnering aan mobiliteitsmogelijkheden en zullen de bewegingsroutines vanzelf minder eenzijdig worden. Ook zal de efficïentie van het bewegen anders verlopen. Met een goede mobiliteitstraining heeft een persoon veel meer oog voor overbelastende bewegingen. Hij zal nog wel efficiënt willen handelen, maar minder ten koste van het lichaam. De schouders zullen bijvoorbeeld veel minder opgetrokken worden bij het bewegen van de armen in het dagelijks leven. En bedenk wat een zelfde soort mobiliteit van het bekken kan doen voor (lage) rugklachten die voortkomen uit overspannen rugspieren. Mobiliteit komt niet alleen voort uit flexibiliteit. Dus het is niet persé de fysieke mogelijkheid van gewrichten die een mens souplesse geeft. De bewegingsherinnering is van belang. Mobiliteit kan niet bestaan zonder stabiliteit. Juist in Pilates worden deze twee principes samen binnen oefeningen verenigd. In iedere oefeningen wordt duidelijk vermeld welke delen van het lichaam stil dienen te zijn en welke dienen te bewegen. Hierdoor dwingt men het lichaam tot het ontdekken van bewegingsmogelijkheden.

Stabiliteit
Pure stabiliteit bestaat niet. Een mens kan niet totaal stil staan bijvoorbeeld. Het houden van de balans gebeurt door minimale correcties op de gewichtsverplaatsingen. Met name in de voeten kan dit gevoeld worden, maar eigenlijk door het hele lichaam heen. Bewegingen kunnen gestabiliseerd worden, wat betekent dat de bewegingsuitslag verkleint. We beperken het tot het minimale. Pure mobiliteit bestaat namelijk ook niet. Zoals gezegd gaan stabiliteit en mobiliteit hand in hand. Stabiliteitsoefeningen zijn een wezenlijk onderdeel van Pilates. In alle oefeningen speelt dit een belangrijke rol. Bij de ‘lowering’ bijvoorbeeld wordt bewust het bekken gestabiliseerd vanuit de transversale en lage buikspieren. De benen moeten vanuit de buik gehouden kunnen worden. Zo leert men het bekken te stabiliseren vanuit de buik in plaats van uit de rug.  Zoals Pilates oefeningen dus een rijkere mobiliteit geeft aan de beoefenaar, zo geeft het ook meerdere stabiliteitsmogelijkheden. Men leert dus te kiezen. ‘Hangen mijn benen meer aan mijn rug of buik?’, zo kan de deelnemer zich afvragen. Het leren stabiliseren gebeurt in tal van gewrichten. Zo leren we de schouders te stabiliseren bij armbewegingen, de knieën bij balansoefeningen, de rug bij het opdrukken, etc. Met een goede Pilates training zal een persoon dus veel gerichter spieren ontspannen en aanspannen in een beweging. Men laat niet meer ‘alles los’ en spant ook niet meer ‘alles aan’. De mogelijkheid tot stabiliseren geeft een lichaamscontrole die de gezondheid van de gewrichten bevordert. Het maakt de kapsels sterker, vermindert slijtage (aan kraakbeen bijvoorbeeld) en vermindert overbelasting op pezen, spieren, botten en gewrichten. Het zorgt voor sterke spierconnecties tussen gewrichten waardoor deze beter op hun plaats blijven tijdens het bewegen. Er ontstaat een welkome combinatie tussen souplesse en stabiliteit. Bovendien kan meer gekozen worden hoe men deze combinatie tot stand wil brengen. De basishouding heeft ook een totaal karakter. Van voet tot kruin is de houding gespecificeerd. Dus niet alleen de afzonderlijke stabiliteitsvaardigheden per gewricht of lichaamsdeel nemen toe, maar ook de stabiliteit van het gehele lichaam wordt beter. Dit is ook een belangrijk punt voor het gezondheidsbevorderende effect van Pilates: het hele lichaam is betrokken. Hierdoor werkt het lichaam als totaal om de afzonderlijke delen te ondersteunen in de stabiliserende functie. Zo geeft bijvoorbeeld een lange, niet ingezakte rug minder druk op de lage rugwervels bij een staande houding. Het lengte maken ondersteunt de mogelijkheid tot bekken-stabilisatie vanuit de buik in dit geval. Een ingezakte rug leidt namelijk automatisch tot het werken vanuit de rugspieren. Stabilisatie kan bij Pilates dus met name opgevat worden als het toenemende vermogen van de deelnemer te kiezen hoe en waar vandaan hij/zij het lichaam stil houdt.

Flexibiliteit
Hoewel Pilates vooral bekend staat om het opbouwen van kracht, het genereren van lichaamsbewustzijn en lichaamscontrole, is er ook een flexibiliteitsprogramma. Een oefening als de Single Straight Leg Stretch is hier een voorbeeld van. Binnen de (pittige) houding dient het been gestretcht te worden. Deze stretch is niet alleen voor de hamstrings, maar ook voor het bekken. Eén been is immers vlak boven de grond als het andere in de lucht naar de neus getrokken wordt. Hiermee staat er een flinke druk op de bekkenhelften ten opzichte van elkaar. Het stretchen kent echter lang niet zo’n belangrijke rol als het in Yoga, dans, Martial Arts of tal van competatieve sporten kent. We kunnen eenvoudig stellen dat de spieren op lengte moeten zijn om ervoor te zorgen dat de mobiliteit behouden blijft. Zo zijn lange hamstrings bevorderlijk voor de beweeglijkheid van het bekken en (lage) rug. En Aangezien de rug in verbinding staat met de nek en het hoofd,  zorgen hamstrings die op lengte zijn ook voor meer beweeglijkheid en ontspanning in de nek en schouders. In iedere Pilatesles dient dus ten minste de hamstrings gestretcht te worden, maar eigenlijk zoveel mogelijk spieren die de souplesse in de weg kunnen staan wanneer ze te kort worden.

Naast de spierflexibiliteit heeft de flexibiliteit van de wervelkolom een hoge prioriteit in Pilates. Een soepele wervelkolom is in de filosofie van Pilates bevordelijk en essentieel voor de totale gezondheid. Deze overtuiging is tegenwoordig wat minder in zwang dan in de tijd van Josephh Pilates, maar in principe gaat men er vanuit dat de wervelkolom beweeglijk moet kunnen zijn. Het verschil is echter dat zware flexibiliteitsoefeningen (zeker in combinatie met kracht zetten) ook schadelijke effecten kan hebben. Zo is de Criss Cross een oefeningen om mee op te passen en zorgen we ook voor een minder aantal flexibiliteitsoefeningen in een Pilates Les. Ook in Yoga kent men dit  probleem. Hier dient men te waken voor hypermobiliteit. Het draait om het vinden van een juiste balans tussen flexibiliteit en stabiliteit.

Krachtopbouw
Het sterker worden van het lichaam is wellicht de eerste associatie die bij Pilates opkomt. Het vergroten van spierkracht is een essentiële taak van Pilates. We maken bij Pilates echter de juiste spieren sterker en daarmee komen ook niet alle spieren aan bod. Het verstevigen van de armspieren heeft bijvoorbeeld weinig prioriteit bij Pilates. Daarbij gaat het om de spierbalans. De rugspieren dienen in verhouding te staan tot de borstspieren en buikspieren en de beenspieren bijvoorbeeld dienen rondom getraind te worden. De spierbalans is weer af te leiden uit de oefeningen zelf. Wie op zijn/haar rug liggend het hoofd hoog wil kunnen houden tijdens een buikspierserie van 5 minuten dient sterke buik- en nekspieren te hebben. Last van de nek is dan ook geen uitzondering na een Pilates training. Het teveel aanspannen van de nekspieren is een teken dat de buik te zwak is. Zo staat de spieropbouw in verhouding tot elkaar en is het als zelfstandige taak niet echt te kwantificeren. Er is geen antwoord op de vraag ‘hoe sterk de beenspieren moeten zijn’. Het gaat om de verhouding binnen het lichaam.

Het verhogen van de totale kracht is echter wel een doel dat binnen te Pilates filosofie te vinden is. Tezamen met de wens om iedere lichaamsbeweging zo veel mogelijk kunnen beheersen, levert dit allerlei krachtoefeningen op. Ook kan er gesteld worden dat Pilates de houding-spieren zoveel mogelijk wil trainen. Het bekken-romp gebied staat dus centraal. De spierconnecties maken dus ook erg veel uit. Krachtopbouw heeft dus ook veel te maken met alignment; het linken van delen van het lichaam. Een lichaam dat goed als geheel functioneert, is veel sterker. Veel oefeningen zijn op deze manier krachtverhogend in Pilates. Je hoeft dus geen spierbundel te zijn om kracht te bezitten bij Pilates. Het verstevigen van de juiste spieren zorgt voor een sterk lichaam. Een sterk lichaam is een gezond lichaam in de Pilates filosofie.

1m 11e
3m 27e
12m 39e

1 m
3 m
12 m

Nu 12 maanden voor 39 e! Meer dan 30% korting!

Kies je abonnement en word lid!